Hebreërs 8
Die ou verbond is ’n voorbeeld en is verbygaande. Christus is die Middelaar van ’n beter en ewige verbond.
DIE1 hoofsaak nou van wat ons gesê het, is adít: Ons het so ’n Hoëpriester bwat gaan sit het 2aan die regterhand van die troon van die Majesteit in die hemele,
’n Bedienaar 3van die heilige dinge en 4van die ware 5tabernakel wat die Here opgerig het en nie ’n mens nie.
6Want elke hoëpriester word aangestel om gawes en offers te bring. cDaarom moes Hy ook 7iets hê om te offer.
Want as Hy op aarde was, 8sou Hy selfs geen priester wees nie, omdat daar priesters is wat 9volgens die wet die gawes offer,
dhulle wat ’n afbeeldsel en skaduwee 10van die hemelse dinge bedien, soos Moses ’n goddelike bevel ontvang het etoe hy die tabernakel sou voltooi; want Hy het gesê: Kyk dat jy alles maak volgens 11die voorbeeld 12wat jou 13op die berg getoon is.
fMaar nou het 14Hy ’n voortrefliker bediening verkry vir sover Hy ook Middelaar is van 15’n beter verbond wat op 16beter beloftes 17wettelik gegrond is.
Want as daardie eerste een 18onberispelik was, sou daar nie plek vir ’n tweede gesoek word nie.
Want Hy 19berispe 20hulle en sê: gKyk, 21daar kom dae, spreek die Here, dat Ek 22met die huis van Israel en die huis van Juda ’n nuwe 23verbond 24tot stand sal bring,
nie volgens die verbond wat Ek 25met hulle vaders gemaak het op die dag toe Ek hulle aan die hand geneem het om hulle uit Egipteland uit te lei nie; want hulle het nie gebly by my verbond nie, en Ek het 26hulle veronagsaam, spreek die Here.
Want dit is die verbond wat Ek ná dié dae sal 27sluit met die huis van Israel, spreek die Here: hEk sal my wette 28in hulle verstand gee en dit op hulle hart skrywe; ien Ek sal vir hulle ’n God wees, en hulle sal vir My ’n volk wees.
kEn hulle sal 29nie meer elkeen sy naaste en elkeen sy broer leer en sê: Ken die Here nie; want 30almal sal My ken, klein en groot onder hulle.
Want Ek sal barmhartig wees oor hulle ongeregtighede en aan hulle sondes en hulle oortredinge 31nooit meer dink nie.
32As Hy sê ’n nuwe verbond, het Hy die eerste 33oud gemaak; en wat oud word en verouder, is naby 34die verdwyning.
| a Hebr. 3:1; 4:14; 6:20; 9:11.
b Ef. 1:20. Kol. 3:1. Hebr. 12:2. |
1 Of: Die hoofsaak onder dit of in dit, dit is, die vernaamste; want die Griekse woord kefalaion beteken beide.
2 Dit is, aan die regterhand van God, wat sit op die troon van sy majesteit of heerlikheid, in die derde of hoogste hemel. Sien Hebr. 1:3. Hand. 3:21. |
| 3 Of: van die heiligdom; waardeur die hemel, waarvan die Allerheiligste ’n voorbeeld was, soos in Hebr. 9:8, 12, verstaan word. Dit word hier van die eerste deel van die tabernakel onderskei, waar die priesters elke dag ingegaan het, maar die hoëpriester het slegs een maal per jaar in die heiligdom, of die Allerheiligste, ingegaan, soos in die begin van die volgende hoofstuk nader verklaar word.
4 Die woord ware word hier gestel teenoor die skaduwees, soos in Joh. 1:17. 5 Soos deur die Allerheiligste die hemel afgebeeld word, so word deur hierdie tabernakel die menslike natuur van Christus verstaan, soos ook in Joh. 1:14; 2:19. Hebr. 9:11, en waarin die volheid van die Godheid liggaamlik woon, soos in sy tempel of tabernakel, Kol. 2:9, wat deur die krag van die Heilige Gees ontvang, en deur geen mens opgerig is nie, en deur die opoffering en bloed van die menslike natuur het Christus in die Allerheiligste ingegaan, wat goed ooreenstem met die volgende vers. Daar kan ook gesê word dat Christus ’n Bedienaar hiervan is, omdat Hy hierdie menslike natuur van Hom geheilig het tot ’n geskikte offer, om daarin die sondes van sy volk te versoen, en die werk van ons saligheid te volbring. Sien Joh. 17:19. Hebr. 9:11, waar dit op hierdie manier breedvoerig verklaar word. |
| c Ef. 5:2. | 6 Hierdie woord Want gee die rede waarom hy in die voorgaande vers gesê het dat Christus ’n Bedienaar van die ware tabernakel van sy liggaam is, naamlik omdat Hy as Hoëpriester ook iets moes gehad het wat Hy sou offer.
7 Naamlik Homself, of sy eie liggaam, soos in Hebr. 7:27; 9:14 uitgedruk word. |
| 8 Naamlik omdat Hy nou alles op aarde volbring het wat deur Hom, as Priester, op aarde moes gebeur. Hy sou derhalwe sy amp uitgedien het; maar Hy moes nog die oorblywende deel van sy priesteramp in die hemel, in die ware Allerheiligste volbring.
9 Dit is, behoorlik en wettelik. In hierdie woorde is ook ’n rede vervat waarom Christus nou geen priester op aarde sou wees nie, naamlik wat wettelik en volgens die verordening van God die priesteramp hier sou bedien, omdat die wet geen priester aanstel behalwe uit die stam van Levi nie, en geen offers behalwe van seremoniële gawes nie. Hiervan was Christus nie as ’n bedienaar gestel nie, maar Hy was ’n Bedienaar van dit wat hierdeur afgebeeld was, soos die volgende vers ook meebring. |
| d Kol. 2:17. Hebr. 10:1.
e Ex. 25:40. Hand. 7:44. |
10 Dit is, van die dinge wat deur Christus ook in die hemel bedien en volbring moes word, en wat vir ons tot die ingang in die hemel nodig is.
11 Of: voorskrif, bloudruk, patroon, afbeelding waarvolgens ’n mens iets doen of bou. 12 Naamlik in ’n gesig, of op die berg, of eerder in die geopende hemel, soos in Hebr. 9:23 verklaar word, want terwyl Moses op die berg was, het hy hierdie voorbeeld in die hemel self gesien. 13 Gr. in die berg, dit is, op die berg, naamlik Horeb. |
| f 2 Kor. 3:6. | 14 Naamlik die Here Jesus Christus.
15 Naamlik beter as wat die verbond van die wet en van die seremonies was. 16 Naamlik wat in verse 10-12 uitgedruk word. 17 Gr. gewettig is. |
| 18 Dit is, waaraan niks ontbreek het nie, of: waarin niks meer vereis kon word nie. Want wat volmaak is, hoef nie plek te maak vir iets anders van gelyke hoedanigheid nie. Want die wet van Moses, waarvan die seremonies hier as ’n aanhangsel beskou word, was op sigself wel volmaak, indien iemand dit volkome onderhou het, maar vanweë die onmag van die verdorwe natuur van die mens, wat die wet nie kon wegneem nie, kon dit niemand tot die saligheid bring nie, Rom. 8:3. Gal. 3:21. Daarom wou God hierdie nuwe verbond deur Christus, in die plek van die eerste, met die mens maak, sodat die gebrek van die eerste daardeur herstel sou word. Die seremonies was ook voorbeelde en skaduwees van hierdie nuwe verbond, Kol. 2:17, soos in die volgende hoofstuk aangedui sal word, en waarvan die voorvaders ook die beloftes ontvang het, Gal. 3:17, ens., maar die volheid daarvan is aan ons deur Christus geopenbaar, soos die apostel in die vervolg uit Jeremia 31 bewys. |
| g Jer. 31:31-34. | 19 Of: toon die gebrek vir hulle aan; of: kla oor hulle. Dit is, Hy toon die swakheid, wat deur hulle verdorwenheid in hierdie verbond was, aan en kla daaroor.
20 Naamlik die Israeliete. 21 Naamlik ten tyde van die Messías. 22 Hieronder word ook alle uitverkorenes uit die heidene verstaan, soos deurgaans by die profete te sien is, wat deur die geloof in hierdie olyfboom ingeënt sou word. Sien Rom. 11:17, 25, 26. Gal. 4:26, ens. 23 Of: testament. 24 Gr. sal voleindig. Sien vers 10 se kanttekening. |
| 25 Naamlik deur Moses in die woestyn.
26 Of: Ek het op hulle geen ag geslaan nie. By die profeet staan geskrywe: alhoewel Ék gebieder oor hulle was, sien Jer. 31:32 se kanttekening, wat dieselfde betekenis as hierdie woorde het. Die apostel wou egter die Griekse vertaling behou, omdat daar in die saak geen verskil was nie. |
| h Jer. 31:33.
i Sag. 8:8. |
27 Dit is, ten volle openbaar en deur die hele wêreld verbrei. Want die belofte van hierdie verbond was nie deur die wet van Moses tot niet gemaak nie, Gal. 3:17, maar is eers deur Christus vervul, ten volle geopenbaar, en in sy volkomenheid opgerig.
28 Dit is, nie net op kliptafels of perkamente nie. Sien 2 Kor. 3:3, ens. |
| k Joh. 6:45, 65. 1 Joh. 2:27. | 29 Naamlik nie net met woorde of met geskrifte, soos in die verbond van die wet gebeur het nie, maar hulle sal vernaamlik deur God (naamlik deur sy Gees) geleer wees, soos Christus ook gespreek het in Joh. 6:45, 65. Hy het nogtans met sy eie mond ook die evangelie aan hulle verkondig en hulle tot die kennis van God vermaan. Dit word dus nie volkome of geheel en al ontken nie, maar dit word vergelyk met die manier van onderwysing soos dit in die Ou Testament plaasgevind het, soos sulke spreekwyses meermale voorkom. Sien voorbeelde daarvan in Joh. 5:30, 45. 1 Thess. 4:9.
30 Naamlik wat dit van God geleer het, soos Christus getuig in Joh. 6:45. Want dat hier slegs gespreek word van die saligmakende kennis en van die waaragtige geloof, blyk uit die volgende vers, aangesien niemand se sondes in die nuwe verbond vergewe word nie, behalwe deur die waaragtige geloof, Rom. 3:30. Sommige verstaan dit as die stand van die toekomstige lewe, waar geen uitwendige lering meer nodig sal wees nie, wanneer ons Hom van aangesig tot aangesig sal sien, 1 Kor. 13:12. 1 Joh. 3:2. Uit die hele oogmerk van die apostel blyk egter dat hierdie beloftes alle uitverkore gelowiges van die Nuwe Testament ook in hierdie lewe aangaan. |
| 31 Naamlik om dit te straf. God straf in die nuwe verbond nie meer nie, wanneer Hy die sonde eens vergewe het, alhoewel sommige dit beweer. Hoewel Hy nog soms sy kinders uit vaderlike liefde kasty tot hul eie beswil. Sien Hebr. 12:6, 7. |
| 32 Tot dusver is die woorde van die profeet Jeremia beskryf; nou spreek die apostel weer. Gr. In die sê.
33 Of: laat verouder, dit is, as oud verklaar. 34 Dit is, wegneming, sodat dit verwyder is, en nie meer gebruik word nie. |
Die ou verbond is ’n voorbeeld en is verbygaande. Christus is die Middelaar van ’n beter en ewige verbond.
DIE1 hoofsaak nou van wat ons gesê het, is adít: Ons het so ’n Hoëpriester bwat gaan sit het 2aan die regterhand van die troon van die Majesteit in die hemele,
| a Hebr. 3:1; 4:14; 6:20; 9:11.
b Ef. 1:20. Kol. 3:1. Hebr. 12:2. |
1 Of: Die hoofsaak onder dit of in dit, dit is, die vernaamste; want die Griekse woord kefalaion beteken beide.
2 Dit is, aan die regterhand van God, wat sit op die troon van sy majesteit of heerlikheid, in die derde of hoogste hemel. Sien Hebr. 1:3. Hand. 3:21. |
’n Bedienaar 3van die heilige dinge en 4van die ware 5tabernakel wat die Here opgerig het en nie ’n mens nie.
| 3 Of: van die heiligdom; waardeur die hemel, waarvan die Allerheiligste ’n voorbeeld was, soos in Hebr. 9:8, 12, verstaan word. Dit word hier van die eerste deel van die tabernakel onderskei, waar die priesters elke dag ingegaan het, maar die hoëpriester het slegs een maal per jaar in die heiligdom, of die Allerheiligste, ingegaan, soos in die begin van die volgende hoofstuk nader verklaar word.
4 Die woord ware word hier gestel teenoor die skaduwees, soos in Joh. 1:17. 5 Soos deur die Allerheiligste die hemel afgebeeld word, so word deur hierdie tabernakel die menslike natuur van Christus verstaan, soos ook in Joh. 1:14; 2:19. Hebr. 9:11, en waarin die volheid van die Godheid liggaamlik woon, soos in sy tempel of tabernakel, Kol. 2:9, wat deur die krag van die Heilige Gees ontvang, en deur geen mens opgerig is nie, en deur die opoffering en bloed van die menslike natuur het Christus in die Allerheiligste ingegaan, wat goed ooreenstem met die volgende vers. Daar kan ook gesê word dat Christus ’n Bedienaar hiervan is, omdat Hy hierdie menslike natuur van Hom geheilig het tot ’n geskikte offer, om daarin die sondes van sy volk te versoen, en die werk van ons saligheid te volbring. Sien Joh. 17:19. Hebr. 9:11, waar dit op hierdie manier breedvoerig verklaar word. |
6Want elke hoëpriester word aangestel om gawes en offers te bring. cDaarom moes Hy ook 7iets hê om te offer.
| c Ef. 5:2. | 6 Hierdie woord Want gee die rede waarom hy in die voorgaande vers gesê het dat Christus ’n Bedienaar van die ware tabernakel van sy liggaam is, naamlik omdat Hy as Hoëpriester ook iets moes gehad het wat Hy sou offer.
7 Naamlik Homself, of sy eie liggaam, soos in Hebr. 7:27; 9:14 uitgedruk word. |
Want as Hy op aarde was, 8sou Hy selfs geen priester wees nie, omdat daar priesters is wat 9volgens die wet die gawes offer,
| 8 Naamlik omdat Hy nou alles op aarde volbring het wat deur Hom, as Priester, op aarde moes gebeur. Hy sou derhalwe sy amp uitgedien het; maar Hy moes nog die oorblywende deel van sy priesteramp in die hemel, in die ware Allerheiligste volbring.
9 Dit is, behoorlik en wettelik. In hierdie woorde is ook ’n rede vervat waarom Christus nou geen priester op aarde sou wees nie, naamlik wat wettelik en volgens die verordening van God die priesteramp hier sou bedien, omdat die wet geen priester aanstel behalwe uit die stam van Levi nie, en geen offers behalwe van seremoniële gawes nie. Hiervan was Christus nie as ’n bedienaar gestel nie, maar Hy was ’n Bedienaar van dit wat hierdeur afgebeeld was, soos die volgende vers ook meebring. |
dhulle wat ’n afbeeldsel en skaduwee 10van die hemelse dinge bedien, soos Moses ’n goddelike bevel ontvang het etoe hy die tabernakel sou voltooi; want Hy het gesê: Kyk dat jy alles maak volgens 11die voorbeeld 12wat jou 13op die berg getoon is.
| d Kol. 2:17. Hebr. 10:1.
e Ex. 25:40. Hand. 7:44. |
10 Dit is, van die dinge wat deur Christus ook in die hemel bedien en volbring moes word, en wat vir ons tot die ingang in die hemel nodig is.
11 Of: voorskrif, bloudruk, patroon, afbeelding waarvolgens ’n mens iets doen of bou. 12 Naamlik in ’n gesig, of op die berg, of eerder in die geopende hemel, soos in Hebr. 9:23 verklaar word, want terwyl Moses op die berg was, het hy hierdie voorbeeld in die hemel self gesien. 13 Gr. in die berg, dit is, op die berg, naamlik Horeb. |
fMaar nou het 14Hy ’n voortrefliker bediening verkry vir sover Hy ook Middelaar is van 15’n beter verbond wat op 16beter beloftes 17wettelik gegrond is.
| f 2 Kor. 3:6. | 14 Naamlik die Here Jesus Christus.
15 Naamlik beter as wat die verbond van die wet en van die seremonies was. 16 Naamlik wat in verse 10-12 uitgedruk word. 17 Gr. gewettig is. |
Want as daardie eerste een 18onberispelik was, sou daar nie plek vir ’n tweede gesoek word nie.
| 18 Dit is, waaraan niks ontbreek het nie, of: waarin niks meer vereis kon word nie. Want wat volmaak is, hoef nie plek te maak vir iets anders van gelyke hoedanigheid nie. Want die wet van Moses, waarvan die seremonies hier as ’n aanhangsel beskou word, was op sigself wel volmaak, indien iemand dit volkome onderhou het, maar vanweë die onmag van die verdorwe natuur van die mens, wat die wet nie kon wegneem nie, kon dit niemand tot die saligheid bring nie, Rom. 8:3. Gal. 3:21. Daarom wou God hierdie nuwe verbond deur Christus, in die plek van die eerste, met die mens maak, sodat die gebrek van die eerste daardeur herstel sou word. Die seremonies was ook voorbeelde en skaduwees van hierdie nuwe verbond, Kol. 2:17, soos in die volgende hoofstuk aangedui sal word, en waarvan die voorvaders ook die beloftes ontvang het, Gal. 3:17, ens., maar die volheid daarvan is aan ons deur Christus geopenbaar, soos die apostel in die vervolg uit Jeremia 31 bewys. |
Want Hy 19berispe 20hulle en sê: gKyk, 21daar kom dae, spreek die Here, dat Ek 22met die huis van Israel en die huis van Juda ’n nuwe 23verbond 24tot stand sal bring,
| g Jer. 31:31-34. | 19 Of: toon die gebrek vir hulle aan; of: kla oor hulle. Dit is, Hy toon die swakheid, wat deur hulle verdorwenheid in hierdie verbond was, aan en kla daaroor.
20 Naamlik die Israeliete. 21 Naamlik ten tyde van die Messías. 22 Hieronder word ook alle uitverkorenes uit die heidene verstaan, soos deurgaans by die profete te sien is, wat deur die geloof in hierdie olyfboom ingeënt sou word. Sien Rom. 11:17, 25, 26. Gal. 4:26, ens. 23 Of: testament. 24 Gr. sal voleindig. Sien vers 10 se kanttekening. |
nie volgens die verbond wat Ek 25met hulle vaders gemaak het op die dag toe Ek hulle aan die hand geneem het om hulle uit Egipteland uit te lei nie; want hulle het nie gebly by my verbond nie, en Ek het 26hulle veronagsaam, spreek die Here.
| 25 Naamlik deur Moses in die woestyn.
26 Of: Ek het op hulle geen ag geslaan nie. By die profeet staan geskrywe: alhoewel Ék gebieder oor hulle was, sien Jer. 31:32 se kanttekening, wat dieselfde betekenis as hierdie woorde het. Die apostel wou egter die Griekse vertaling behou, omdat daar in die saak geen verskil was nie. |
Want dit is die verbond wat Ek ná dié dae sal 27sluit met die huis van Israel, spreek die Here: hEk sal my wette 28in hulle verstand gee en dit op hulle hart skrywe; ien Ek sal vir hulle ’n God wees, en hulle sal vir My ’n volk wees.
| h Jer. 31:33.
i Sag. 8:8. |
27 Dit is, ten volle openbaar en deur die hele wêreld verbrei. Want die belofte van hierdie verbond was nie deur die wet van Moses tot niet gemaak nie, Gal. 3:17, maar is eers deur Christus vervul, ten volle geopenbaar, en in sy volkomenheid opgerig.
28 Dit is, nie net op kliptafels of perkamente nie. Sien 2 Kor. 3:3, ens. |
kEn hulle sal 29nie meer elkeen sy naaste en elkeen sy broer leer en sê: Ken die Here nie; want 30almal sal My ken, klein en groot onder hulle.
| k Joh. 6:45, 65. 1 Joh. 2:27. | 29 Naamlik nie net met woorde of met geskrifte, soos in die verbond van die wet gebeur het nie, maar hulle sal vernaamlik deur God (naamlik deur sy Gees) geleer wees, soos Christus ook gespreek het in Joh. 6:45, 65. Hy het nogtans met sy eie mond ook die evangelie aan hulle verkondig en hulle tot die kennis van God vermaan. Dit word dus nie volkome of geheel en al ontken nie, maar dit word vergelyk met die manier van onderwysing soos dit in die Ou Testament plaasgevind het, soos sulke spreekwyses meermale voorkom. Sien voorbeelde daarvan in Joh. 5:30, 45. 1 Thess. 4:9.
30 Naamlik wat dit van God geleer het, soos Christus getuig in Joh. 6:45. Want dat hier slegs gespreek word van die saligmakende kennis en van die waaragtige geloof, blyk uit die volgende vers, aangesien niemand se sondes in die nuwe verbond vergewe word nie, behalwe deur die waaragtige geloof, Rom. 3:30. Sommige verstaan dit as die stand van die toekomstige lewe, waar geen uitwendige lering meer nodig sal wees nie, wanneer ons Hom van aangesig tot aangesig sal sien, 1 Kor. 13:12. 1 Joh. 3:2. Uit die hele oogmerk van die apostel blyk egter dat hierdie beloftes alle uitverkore gelowiges van die Nuwe Testament ook in hierdie lewe aangaan. |
Want Ek sal barmhartig wees oor hulle ongeregtighede en aan hulle sondes en hulle oortredinge 31nooit meer dink nie.
| 31 Naamlik om dit te straf. God straf in die nuwe verbond nie meer nie, wanneer Hy die sonde eens vergewe het, alhoewel sommige dit beweer. Hoewel Hy nog soms sy kinders uit vaderlike liefde kasty tot hul eie beswil. Sien Hebr. 12:6, 7. |
32As Hy sê ’n nuwe verbond, het Hy die eerste 33oud gemaak; en wat oud word en verouder, is naby 34die verdwyning.
| 32 Tot dusver is die woorde van die profeet Jeremia beskryf; nou spreek die apostel weer. Gr. In die sê.
33 Of: laat verouder, dit is, as oud verklaar. 34 Dit is, wegneming, sodat dit verwyder is, en nie meer gebruik word nie. |